پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله و سلم): براى شهادت حسین (علیه السلام)، حرارت و گرمایى در دلهاى مؤمنان است که هرگز سرد و خاموش نمى‌شود.

2- مهدویت در روایات

حدیث ثقلین و دلالت آن بر میلاد امام زمان (عج)

در اصل ظهور شخصی به نام مهدی، کسی از مسلمانان تردیدی ندارد. به‌جهت این‌که اخبار متواتر از پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) بر این مساله وارد شده است. اما اختلافی میان اهل سنت و شیعه در این موضوع، وجود دارد و آن این‌که، شیعه معتقد است امام زمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) قرن‌هاست متولد شده و اکنون در میان امت اسلامی حاضر است و نه‌تنها مسلمانان، بلکه تمامی انسان‌ها از منافع و برکات حضور ایشان بهره‌مند هستند. هرچند خود، از این موضوع غافل باشند. در حالی‌که برخی از اهل سنت می‌گویند ایشان به‌دنیا خواهد آمد.

اگر از ما بپرسند که دلیل شما بر این مساله چیست؟ و شما از کجا به چنین اعتقادی رسیدید، که ایشان قرن‌های متمادی است که متولد شده، و در میان ماست؟

در پاسخ می‌گوییم، علاوه بر این‌که خود قرآن، حاوی آیاتی است که مدعای ما را اثبات می‌کند،[1] ما از میان احادیث معتبر هم می‌توانیم، این مطلب را به اثبات برسانیم. به‌عنوان نمونه، می‌توان به حدیث ثقلین اشاره داشت، که در میان شیعه و اهل سنت حدیثی متواتر است و در صحت آن احدی شک ندارد.

پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) در این حدیث می‌فرمایند: «همانا من در میان شما دو چیز قرار دادم، مادامی که به آن‌ها تمسک کنید، هرگز گمراه نخواهید شد، کتاب خدا و اهل بیت من، و این دو هرگز از هم جدا نخواهند شد، تا این‌که روز قیامت در کنار حوض کوثر، بر من وارد شوند.»[2]

طبق این حدیث اهل بیت پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) همیشه با قرآن همراه هستند و جدایی بین این دو نیست. می‌دانیم که قرن‌هاست، قرآن در میان مسلمانان بوده و هست، پس قاعدتاً شخصی از اهل بیت هم باید در این میان وجود داشته باشد، تا محتوای این حدیث درست باشد و گرنه باید در این حدیث شک کرد، که به دلیل متواتر بودن در میان شیعه و اهل سنت، کسی منکر آن نخواهد شد.

پس اثبات میلاد امام زمان (عج الله تعالی فرجه الشریف) تنها، به قدری تأمل در امثال این حدیث، نیاز دارد و کار پیچیده‌ای نیست.

پی‌نوشت:

[1]. به گواه قرآن حضرت مهدی (عج) زنده است.

[2] بن حنبل شيباني، احمد بن محمّد، مسند أحمد بن حنبل، ج 17، ص173، تحقيق: شعيب الأرنؤوط، مؤسسة الرسالة، چاپ اوّل، 1421ق؛ نسائی، احمد بن شعیب، السنن الکبری، ج7، ص 310، موسسه الرساله، بیروت، 1421ق، و بسیاری از کتب معتبر شیعه و اهل سنت که در این مختصر مجال اشاره به آن نیست.

%ب ظ، %25 %848 %1395 ساعت %19:%تیر

صوفیه و مرگ امام زمان (عج)

تمام ادیان الهی اعتقاد به وجود منجی آخر الزمان دارند که دنیا را از شر ظلم و جور پاک می‌کند و عدالت را بر زمین جاری می‌کند و مسلمانان نیز مانند دیگر ادیان، منتظر ظهور منجی عالم بشریت حضرت بقیة الله الأعظم (عجل الله تعالی فرجه الشریف) هستند و در روایات زیادی هم در کتب شیعه و اهل تسنن که در حد تواتر است از ظهور آن حضرت خبر داده‌اند مانند خبر پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) که می‌فرمایند: «اَلْمَهْدِیُّ مِنْ وُلْدِي اِسْمُهُ اِسْمِی وَ کُنْیَتُهُ کُنْیَتِی وَ هُوَ اَشْبَهُ النَّاسِ بِی خَلْقاً وَ خُلْقاً تَکُونُ لَهُ غَیْبَۀٌ وَ حَیْرَۀٌ فِی الْاُمَمِ حَتَّی تَضِلَّ الْخَلْقُ عَنْ اَدْیَانِهِمْ فَعِنْدَ ذَلِکَ یَقْبَلُ کَالشَّهَابِ الثَّاقِبِ یَأتِی بِذَخِیرَۀِ الاَنْبِیَاءِ(ع) فَیَمْلَأُ الْاَرْضَ قِسْطاً وَ عَدْلاً کَمَا مُلِئَتْ جَوْراً وَ ظُلْما[1] مهدی(عج) از فرزندان من است، اسم او اسم من است و کنیه او کنیه من می‌باشد، او از حیث آفرینش و اخلاق شبیه‌ترین مردم به من است، او غائب خواهد شد و مردم دربارۀ دین‌شان سرگردان می‌شوند، در این هنگام مهدی (عج) مانند تیر شهاب با ذخیرۀ انبیاء خواهد آمد پس زمین را پر از عدل و داد می‌کند کما این‌که پر از ستمگر و ظلم شده است».

در حالی که اکثر مسلمانان جهان اعتقاد به زنده بودن آن حضرت دارند و منتظر ظهور آن حضرت هستند بعضی از اقطاب صوفیه که به ظاهر و از روی ریا ترک دنیا کرده‌اند در سخنان خود خبر از مرگ حضرت مهدی(عج الله تعالی فرجه الشریف) می‌دهند مانند علاء الدوله سمنانی قطب هفدهم فرقه ذهبیه که درباره حضرت می‌گوید: «خدا می‌داند آن‌گاه او(حضرت مهدی) غایب شده بود در طبقه ابدال درآمده و هم‌چنان عمر یافت تا قطب ابدال شد و نوزده سال قطب بود و خدای می‌داند که او مرده است و او را در مدینةالرسول دفن کردند و شبهه در این نیست.»[2]

در حالی که در روایتی امام رضا (علیه السلام) می‌فرمایند:« لَوْخَلَتِ الاْرْض طَرْفَهَ عَیْن مِنْ حُجَّه لَساخَتْ بِأهْلِها.[3] اگر زمین لحظه ای خالی از حجّت خداوند باشد، اهل خود را در خود فرو می‌برد» چطور بعضی از اقطاب صوفیه این‌ چنین به صراحت قائل به مرگ امام زمان(عجل الله تعالی فرجه الشریف) می‌شوند، آیا جز این است که حضرت را مانعی برای رسیدن خودشان به ریاست و حکومت مطلق بر انسان‌ها می‌بینند؟ این اقطاب صوفیه در سخنان خود با قطب خواندن حضرت می‌خواهند بگویند قطب همان امام است و بعد از قائل شدن به مرگ حضرت می‌خواهند در ذهن مردم این‌ چنین القاء کنند که، حال که حضرت از دنیا رفته پس خودشان امام و حجة خداوند بر روی زمین هستند.

هم‌چنین در مورد حلاج هم این حرف ثابت می‌شود چون حلاج هم معتقد به مرگ حضرت بوده است هم‌چنان‌که در کتب معتبر شیعی آمده است که: «حلاج در آغاز خود را رسول امام غایب و دلیل و باب امام زمان(عجل الله تعالی فرجه الشریف) معرفی می‌کرد ولی چون کثرت یاران و پیروان خود را مشاهده کرد، ادعا کرد که امام دوازدهم(مهدی موعود) بدرود حیات گفته و امامی ظاهر نخواهد شد».[4] اما تأسف برای کسانی است که حلاج را عارف بالله می‌دانند و مرید او هستند در حالی که حلاج  قائل به زنده بودن حضرت نیست و این کار بزرگان صوفیه نشان دهنده این است که صوفیه برای رسیدن به حکومت حاضر به قربانی کردن هرکسی حتی امام خود نیز هستند.

 

پی‌نوشت:

[1]. ابن بابویه، محمد بن علی، کمال الدین و تمام النعمة، محمد باقر کمره‌ای، دارالکتب الاسلامیه، تهران، 1377، ج 1، باب 25، ح 1

[2]. سمنانی، علاء الدوله، چهل مجلس، اساطیر، تهران، 1379، چاپ اول، ص 176

[3]. ابن بابویه، محمد بن علی، علل الشرایع، مومنین، قم، 1380، ص 198، ح 21

[4]. طوسی، محمد بن حسن، الغیبة، مسجد مقدس جمکران، قم، 1387، ص 62، ص 261

%ب ظ، %13 %635 %1395 ساعت %14:%تیر

چگونه می‌توان وجود امام زمان را از روایات به اثبات رسانید؟

پاسخ:

وجود حضرت مهدي (عليه السلام)، همانند ولادت آن حضرت را زا راههاي مختلفی مي‌توان به اثبات رسانيد كه يكي از آنها، راه تواتر است. اين راه را با ذكر مقدماتي به اثبات مي‌رسانيم:

مقدمه اول:

در منطق ارسطويي خبر متواتر، به خبر جماعت كثير با كيفيتي تفسير شده كه محال است بر كذب و دروغ توافق كرده باشند. از اين تعريف استفاده مي‌شود كه خبر متواتر دو ركن دارد:

الف: اخبار جماعت بسيار.

ب: جماعت به حدي باشد كه اجتماعشان بر كذب محال باشد.

در مورد احاديثي كه دلالت بر وجود امام مهدي عليه السلام دارد ركن اول به حس و وجدان ثابت است زيرا به گوش خود شنيده و به چشم خود اخبار بسياري كه دلالت بر وجود حضرت مهدي عليه السلام دارد ديده ايم .

در مورد ركن دوم نيز ادعاي بداهت بر آن شده است و لذا در منطق ارسطويي خبر متواتر، يكي از قضاياي شش‌گانه بديهي شمرده شده است.

مرحوم شهيد صدر (رحمة الله عليه) معتقد است كه سبب پديد آمدن يقين در قضيه متواتر و تجربي حساب احتمالات است، نه آنچه منطق ارسطويي مي‌گويد كه قضيه متواتر از بديهيات اوليه همانند «كل اعظم از جزء» است. در مورد يک خبر، اولين شخصي كه شناخته شده نيست از آن خبر مي‌دهد درصدي از احتمال مطابقت با واقع در آن است و همين‌طور نفر دوم و سوم و ... تا به حدي خبرها مي‌رسد كه احتمال مطابقت با واقع به حدي قوي مي‌شود كه احتمال مخالفت با واقع ضعيف يا معدوم مي‌گردد و لذا انسان در مفاد آن خبر به يقين مي‌رسد.

مقدمه دوم:

در مورد خبر متواتر، لازم نيست كه هر يک از خبردهندگان، ثقه و عادل باشند، بلكه همين كه كذب و تعمد آنها بر دروغ ثابت نشود، كافي است در حصول علم و يقين به خبر از راه تواتر.

مقدمه سوم:

تواتر بر سه قسم است:

الف: تواتر لفظي:

در این نوع تواتر، محور مشترک در تمام خبرها، لفظ خاصي است. همانند حديث: «من فسر القرآن برايه، فليتبوء مقعده من النار»، «کسی که قرآن را با رای و نظر خود تفسیر کند، جایگاهش، آتش خواهد بود»

ب: تواتر معنوي:

در این تواتر، محور مشترک تمام خبرها، قضيه‌اي معنوي و محدود است، همانند حديث كساء.

تواتر اجمالي:

در این نوع از تواتر، محور مشترک در تمام خبرها و لازمه التزامي، قضيه است. همانند خبر از شجاعت اميرالمومنين (عليه السلام) كه گر چه قضايا مختلف است ولي همگي در يک لازمه مشترک هستند و آن شجاعت امام اميرالمومنين (عليه السلام) است. در مورد موضوع وجود و ولادت امام مهدي (عليه السلام) نيز مي‌توانيم از اين طريق به يقين برسيم. لذا جاي اين نيست كه روايات اين موضوع مورد بررسي سندي قرار گيرد؛ زيرا با مراجعه به ابواب مختلف مناسب با موضوع مي‌توان يقين به ولادت و وجود امام مهدي (عليه السلام) از راه حساب تراكم احتمالات پيدا كرد به جهت اينكه همگي در يک خبر اشتراک نظر دارند كه همان ولادت و وجود امام مهدي (عليه السلام) است.

 

 

منبع:

موعود شناسي و پاسخ به شبهات، علي اصغر رضواني، انتشارات مسجد مقدس جمكران

%ب ظ، %29 %719 %1394 ساعت %16:%دی

در منابع شیعه، کدام ابواب حدیثی، بر وجود امام زمان دلالت دارند؟

پاسخ:

در مصادر حديثي شيعه، ابوابي به چشم ميخورد با روايات فراوان كه هر كدام دلالت صريح يا ضمني يا التزامي بر ولادت و وجود امام مهدي (عليه السلام) دارد و تعداد زيادي از آنها صحيح السند است.

اينک تنها به اين ابواب به صورت فهرست‌وار اشاره مي‌كنيم:

حجت بر خلق تنها توسط امام قائم است. در ذيل اين باب ده‌ها روايات وجود دارد كه برخي از سندهای آنها صحيح است.[1]

ائمه اركان زمين هستند. [2]

براي هر زماني هدايتگري است. [3]

ائمه، واليان امر خدايند. [4]

امام، مايه حيات مردم است. [5]

احاديث غيبت:

ده‌ها روايت در مصادر حديثي وجود دارد كه دلالت بر اصل غيبت دارد و تعداد بسياري از آنها صحيح السند است. رواياتي كه مرحوم شیخ كليني و ديگران در كتاب‌هاي حديثي خود نقل كرده‌اند. [6]

ابن فارس مي‌گويد: ماده (غيب) اصل صحيحي است كه دلالت بر مستور بودن شيء از چشم‌ها دارد. [7]

فيومي مي‌گويد: ماده غيبت به معناي دور شدن شيء است ... [8]

احاديثي كه دلالت بر وجود دو غيبت براي حضرت مهدي (عليه السلام) دارد (ده حديث).

احاديثي كه دلالت دارد بر اينكه غيبت او طولاني است (نود و يک حديث).

رواياتي كه دلالت بر علت غيبت دارد (هفت حديث).

روايتي كه دلالت بر فوايد وجود و انتفاع مردم در عصر غيبت از حضرت دارد (هفت حديث).

رواياتي كه دلالت بر طول عمر او دارد (سيصد و هيجده حديث).

رواياتي كه دلالت دارد بر اينكه او دائما در سن جواني است (هشت حديث).

رواياتي كه بر فضيلت ايمان به آن حضرت در عصر غيبت دلالت دارد. (بيست و سه حديث).

 

 

 

پي‌نوشتها:

[1]. کلینی، كافي، ج 1، ص 177، ح 1 و 2 و 4 و ...؛ ابن بابویه، كمال الدين، ج 1، ص 220.

[2]. کلینی، كافي، ج 1، ص 197، ح 2.

[3]. کلینی، كافي، ج 1، ص 191 و 192، ح 1 و 2 و 3.

[4]. کلینی، كافي، ص 193، ح 6.

[5]. کلینی، كافي، ص 203، ح 2.

[6]. کلینی، كافي، ج 1، ص 336، ح 4 و 8 و 10 و 15 و 18؛ ابن بابویه، كمال الدين، ج 2، ص 480.

[7]. ابن فارس، معجم مقاييس اللغه، ماده غيب.

[8]. کفعمی، مصباح المنير، ماده غيب.

منبع: موعود شناسي و پاسخ به شبهات، علي اصغر رضواني، انتشارات مسجد مقدس جمكران

%ب ظ، %29 %712 %1394 ساعت %16:%دی

برترین مطالب